Datum van het verslag:    23 juni 2026
Opgesteld door:        Marije Boersma – gemeente Smallingerland

Onderwerp en de context van het proces

Het betreft het woonplan De Brede Blik. Een nog te realiseren woonplek voor 5 bewoners, die nu tussen wal en schip vallen. Eind mei jl. heeft het college van B&W een locatie aan het Zuiderend in Drachten gekozen. Op 2 juni jl. is deze locatie openbaar gemaakt en zijn de omwonenden per brief uitgenodigd voor een informatiebijeenkomst op 11 juni. Gelijktijdig is een persbericht verstuurd naar lokale en regionale media en is een webpagina met veelgestelde vragen en antwoorden online geplaatst. Het klantcontactcentrum van de gemeente was bereikbaar voor eventuele telefonische vragen.
Het doel van de informatiebijeenkomst op 11 juni was informeren, ophalen van eerste reacties en het plannen van een vervolgbijeenkomst met elkaar.

Omgeving: Wie zijn betrokken?

Voor de informatiebijeenkomst waren uitgenodigd: de directe omwonenden, het bestuur van de volkstuin in de straat en de agrariër die het huidige perceel en de percelen eromheen momenteel gebruikt. Er zijn in totaal 26 adressen aangeschreven. 

Verloop van het proces: Hoe en wanneer is er geparticipeerd?

De informatiebijeenkomst werd georganiseerd in het Van der Valk hotel in Drachten van 19.30 tot circa 21.30 uur. ​​De bijeenkomst bestond uit een plenair deel, gevolgd door gesprekken aan twee thematafels. Hierbij konden aanwezigen van gedachten wisselen over de locatie en over de doelgroep en toekomstige bewoners. 

In het plenaire gedeelte werd het plan toegelicht door wethouder Pieter van der Zwan, projectleider Marije Boersma, Peter Hoekstra van opvangorganisatie Wender, Elze Klinkhammer van woningcorporatie Accolade en Harro Koeleman, over een vergelijkbaar project in Hilversum. Het plenaire deel werd begeleid door gespreksleider Renate Kuivenhoven en tijdens dit plenaire deel was er gelegenheid om tussentijds vragen te stellen. Ook werd het vergunningstraject (BOPA) toegelicht, deze zal naar verwachting na de zomer starten.

Aan de thematafels was er verdieping mogelijk. Hier konden de aanwezigen ook reactiekaartjes invullen met hun eventuele vraag of aandachtspunt en het verzoek of de gemeente met hen contact op wil nemen. 

Na de gesprekken aan de thematafels werd de avond plenair afgesloten. Daarbij werden de belangrijkste aandachtspunten uit de thematafels kort teruggekoppeld. Ook is gevraagd naar de voorkeur voor het moment van een volgende bijeenkomst: vóór of na de zomervakantie. De aanwezigen gaven daarbij de voorkeur aan een bijeenkomst na de zomervakantie.

De volgende bijeenkomst zal in ieder geval ruimte bieden voor verdiepende vragen en suggesties. Daarnaast is er aandacht voor de inrichting van de locatie en voor de afstemming met en het contact tussen het project en de buurt. Tot slot werd het programma afgerond en de aanwezigen bedankt voor hun komst.

Opbrengsten: Wat heeft de participatie opgeleverd?

Tijdens de avond werden door de circa 25 aanwezigen veel vragen gesteld en hun zorgen geuit, zowel tijdens het plenaire gedeelte als bij de thematafels. Dit ging over de volgende thema's:
 

Doelgroep/toekomstige bewoners:

• Vragen over de screening/selectiecriteria: hoe en door wie wordt bepaald wie er mogen wonen?
• Zorgen over mogelijke overlast en de veiligheid voor zowel de huidige als de toekomstige bewoners, met speciale aandacht voor vrouwen en kinderen uit de buurt; 
• Of er aandacht is geweest voor de impact van dit woonplan op de 'kleine buurt';
• Of de buurt met haar vele recreanten, honden en kinderen wel passend is als de beoogde doelgroep weinig prikkels kan hebben;
• Of het bij vijf bewoners blijft, of dat dit uitgebreid kan worden en of hier garanties voor kunnen worden gegeven;
• Hoe het zal gaan als een voorbijganger in contact komt met een toekomstige bewoner.

Locatie:

• Of het locatieonderzoek openbaar gemaakt kan worden, of een deel ervan, zoals de criteria;
• Of het locatieonderzoek door een onafhankelijk bureau is uitgevoerd;
• Of er compensatiegelden beschikbaar zijn;
• Of er toelichting kan komen op de keuze voor Zuiderend ten opzichte van andere locaties;
• Of de raad in het BOPA- traject inzage krijgt in het locatieonderzoek; 
• Of er inpassing in het landschap en in de huidige bebouwing/de buurt zal plaatsvinden: nu vooral vrijstaande woningen op royale percelen. Kan het woonplan een 'landelijke uitstraling' krijgen?
• Of er mogelijk een parallelweg kan komen, zodat er geen directe ontsluiting vanaf de huidige straat komt.

Algemeen:

• De vraag wie allemaal uitgenodigd zijn, hoe de selectie van adressen tot stand is gekomen en het verzoek om bij een volgende bijeenkomst meer mensen uit te nodigen;
• Hoe en wanneer omwonenden bezwaar kunnen maken;
• Vergelijking tussen het nieuwe woonplan en het vroegere De Forten;
• Vraag over de looptijd van het project;
• Vragen over de mogelijkheid om te bouwen op agrarische grond en eerder ingediende vergunningen die zijn afgewezen;
• Gevoel dat er vooral aandacht is voor de toekomstige bewoners en minder voor de huidige bewoners;
• Huidige problematiek en gevoel van onveiligheid in de buurt: drugsdealers bij het gemaal, het dumpen van afval, overlast bij het tunneltje;
• Welke voordelen er zijn voor de belanghebbenden;
• Welke evaluatiepunten en -criteria het project kent;
• De wens om bij een volgende bijeenkomst eerder te worden uitgenodigd;
• De wens om een volgende bijeenkomst te organiseren, omdat een aantal bewoners niet op deze avond aanwezig kon zijn om diverse redenen;
• Of de sheets van de presentatie gedeeld mogen worden;
• Of men naast post ook de informatie per mail mag ontvangen.

Tijdens de avond zijn diverse reactiekaartjes ingevuld. Op een groot deel van deze kaartjes werden adres- en contactgegevens achtergelaten met het verzoek betrokken te worden bij de verdere communicatie over het project. Het ging daarbij onder meer om bewoners die niet eerder waren uitgenodigd, omdat hun adres buiten het oorspronkelijke uitnodigingsgebied viel, en om bewoners die projectinformatie naast per post ook per e-mail willen ontvangen. Voorafgaand aan de avond was er door twee omwonenden, die niet bij de bijeenkomst aanwezig konden zijn, een brief met dertien vragen gestuurd. Deze brief was gericht aan het college en zal ook via het college beantwoord worden. Na afloop van de bijeenkomst zijn nog twee brieven met diverse vragen aan het college gestuurd. Ook deze brieven worden via het college beantwoord. Vanwege Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) is de inhoud van de brieven niet in dit verslag opgenomen. 

Doorvertaling: Wat is er met de resultaten van de participatie gedaan?

Tijdens deze eerste bijeenkomst op 11 juni zijn er veel reacties opgehaald. De gestelde vragen en geuite zorgen zijn zoveel mogelijk tijdens de bijeenkomst zelf beantwoord en besproken. Het projectteam van de gemeente was wel bekend met de overlast rondom het tunneltje, maar de aanwezigen waren niet op de hoogte van de activiteiten bij het gemaal en 'het bosje' in de bocht. Dit zal nader worden onderzocht binnen de gemeente en hier zal in de volgende bijeenkomst meer aandacht voor zijn. Ook wordt er uitgezocht of er meer inzage kan worden gegeven in de locatiekeuze en criteria; dit komt terug tijdens de volgende bijeenkomst.

De overige aandachtspunten rondom de doelgroep en de locatie worden zoveel mogelijk meegenomen in de vervolgstappen. Bij de volgende bijeenkomst zal er een schets van het terrein beschikbaar zijn, waarbij, voor zover mogelijk, rekening wordt gehouden met de genoemde aandachtspunten. Ook in het voorbereiden van het vergunningstraject zullen de reacties worden meegenomen. 

De volgende bijeenkomst wordt na de zomer georganiseerd. Zodra de datum bekend is, worden omwonenden hierover tijdig geïnformeerd en uiterlijk twee weken voorafgaand aan de bijeenkomst uitgenodigd.

Daarnaast informeren wij omwonenden wanneer de vergunningaanvraag wordt ingediend en wanneer de formele procedure start. Daarbij wordt ook toegelicht welke mogelijkheden er zijn om formeel op het plan of besluit te reageren en welke termijnen daarvoor gelden. Het verslag is op 24 juni per post verspreid aan alle omwonenden en per mail voor wie het emailadres had doorgegeven tijdens de informatiebijeenkomst. Bij het verslag is een begeleidende brief gemaakt en de sheets van de presentatie van 11 juni zijn bijgevoegd.

• Locatiestudie
• Bijbehorende matrix

Woonplan De Brede Blik biedt een begeleide woonplek aan vijf bewoners. Het gaat om mensen voor wie de huidige woon- en zorgmogelijkheden niet goed aansluiten, waardoor zij soms tussen wal en schip raken. Zij kunnen bijvoorbeeld sneller overprikkeld raken of vinden het lastig om aan te sluiten bij wat in een buurt van bewoners wordt verwacht. Daardoor kunnen situaties ontstaan die voor henzelf moeilijk zijn of die in de omgeving als overlast worden ervaren. Een rustige woonplek, met passende begeleiding, helpt hen om zo zelfstandig mogelijk te wonen. De Brede Blik biedt rust en structuur, zodat zij een stabiel leven kunnen opbouwen. De gemeente werkt hiervoor samen met woningcorporatie Accolade en opvangorganisatie Wender.

Sommige mensen kunnen niet in een reguliere straat wonen. Zij kunnen bijvoorbeeld sneller overprikkeld raken of vinden het lastig om aan te sluiten bij wat in een buurt van bewoners wordt verwacht. Daardoor kunnen situaties ontstaan die voor henzelf moeilijk zijn of die in de omgeving als overlast worden ervaren. Zij hebben begeleiding nodig. De Brede Blik biedt een passende woonplek voor deze groep. 

Woonplan De Brede Blik wordt gerealiseerd voor minimaal 15 jaar. Minimaal jaarlijks wordt het woonplan uitgebreid en zorgvuldig geëvalueerd. Op basis van de uitkomsten wordt besloten of de wooneenheden na 15 jaar blijven staan, worden verplaatst naar een andere locatie, of worden verwijderd. Directe omwonenden worden betrokken bij deze evaluatie en het vervolgproces.

Ja, als er grote problemen zijn of als het woonplan niet werkt zoals bedoeld, kan de gemeente besluiten om eerder te stoppen. Dit wordt continu gemonitord en besproken met de betrokken partijen.

Gemeente Smallingerland werkt bij woonplan De Brede Blik samen met woningcorporatie Accolade en opvangorganisatie Wender. 

Gemeente Smallingerland coördineert het woonplan en zorgt voor afstemming met omwonenden en betrokken partijen. Accolade is een woningcorporatie die binnen dit woonplan zorgt voor de bouw van de wooneenheden. Wender is een opvangorganisatie die begeleiding biedt aan de bewoners, zodat zij zelfstandig kunnen wonen met de juiste ondersteuning. De begeleiding zorgt voor rust, structuur en hulp bij dagelijkse dingen. Wender is bekend met deze doelgroep en weet hoe hiermee om te gaan.

Woonplan De Brede Blik wordt gefinancierd door gemeente Smallingerland en woningcorporatie Accolade. Waar mogelijk wordt gebruik gemaakt van subsidies.

De locatie waar het woonplan komt is bepaald en door het college vastgesteld. De wooneenheden komen aan het Zuiderend in Drachten.

De locatie is door het college van B&W zorgvuldig gekozen op basis van diverse criteria, zoals: afstand tot woningen en bedrijven, perceelgrootte, afstand tot voorzieningen en de ruimtelijke inpassing. Deze criteria zijn gekozen op basis van vergelijkbare projecten elders in het land.

Dit woonplan maakt deel uit van een bredere aanpak in heel Friesland. Mensen die nu tussen wal en schip vallen zijn in alle gemeenten, ook in Smallingerland. Elke gemeente heeft de verantwoordelijkheid om deze mensen een stabiele woonplek te bieden, zodat er betere begeleiding is en mogelijke overlast wordt voorkomen.

Ja, alle Friese gemeenten werken aan oplossingen voor de mensen die nu tussen wal en schip vallen. In sommige gemeenten in Nederland zijn al vergelijkbare woonplannen uitgevoerd, zoals in Hilversum en Assen, die goede resultaten laten zien. 

Voor de locatiekeuze is een onderzoek uitgevoerd waarin 21 criteria zijn beoordeeld. Daarbij is onder meer gekeken naar de afstand tot woningen en bedrijven, de grootte van de locatie, bereikbaarheid van voorzieningen, verkeerssituatie, milieu, bodem, water, natuur, geluid, veiligheid en uitvoerbaarheid.
Geen enkele onderzochte locatie voldeed volledig aan alle criteria. Uiteindelijk is gekozen voor de locatie die na een zorgvuldige afweging het beste voldeed aan de gestelde voorwaarden.
Het locatieonderzoek is openbaar via de gemeentelijke website en kunt u hier vinden. 

Bij de locatiekeuze is gezocht naar een goede balans. De woonplek moet voldoende rust bieden voor de bewoners, maar ook bereikbaar zijn voor voorzieningen en begeleiding. Daarnaast vinden wij het belangrijk dat deze inwoners onderdeel blijven van de samenleving. Daarom is niet gekozen voor een volledig afgelegen locatie.

De wooneenheden worden kleine, vrijstaande eenpersoonsunits van ongeveer 30-50 vierkante meter. De units hebben een eigen keuken, badkamer en buitenruimte. De bouw is robuust en onderhoudsvriendelijk. Daarnaast wordt de locatie voorzien van voldoende groen en verlichting om privacy en veiligheid te garanderen.

De woningen zijn uitsluitend bedoeld voor alleenstaanden. Er komen vijf zelfstandige eenpersoonswoningen. Iedere bewoner heeft een eigen woning met eigen voorzieningen. Meerpersoonshuishoudens maken geen deel uit van dit woonplan.

De bewoners zijn mensen die nu tussen wal en schip vallen. Zij hebben begeleiding nodig, maar vormen geen gevaar voor zichzelf of anderen. Wender kiest samen met andere zorgpartners wie hier mag wonen.

Er komen vijf bewoners te wonen in zelfstandige wooneenheden. Het gaat dus om een kleinschalig woonplan waarbij iedereen zijn/haar eigen woning heeft.

De bewoners hebben rust en begeleiding nodig. Om dit goed te kunnen bieden en eventuele overlast te voorkomen, is gekozen voor een kleine groep. Dit maakt het woonplan beheersbaar en overzichtelijk.

Bewoners krijgen dagelijkse begeleiding van Wender. De begeleiding wordt afgestemd op de behoeften van de bewoners en kan in de eerste periode intensiever zijn. In de avond en nacht is er geen begeleiding op locatie. Dan is er altijd iemand telefonische bereikbaar. Tevens is er 24/7 cameratoezicht.

Nee, niet iedereen kan hier zomaar wonen. De bewoners worden zorgvuldig geselecteerd door Wender en andere betrokken zorgpartners.

Zij beoordelen onder andere:
•    of iemand begeleiding nodig heeft; 
•    of iemand voldoende zelfstandig kan wonen; 
•    of deze woonvorm passend is; 
•    en of iemand past binnen de bestaande bewonersgroep. 

De bewoners hebben begeleiding nodig, maar vormen geen gevaar voor zichzelf of anderen. Door deze zorgvuldige selectie wordt ervoor gezorgd dat de woonvorm veilig en beheersbaar blijft voor zowel de bewoners als de omgeving.
 

Nee, de bewoners zijn geen gevaar voor zichzelf of anderen. Ze wonen onder begeleiding om zo goed mogelijk te functioneren.

Ja, de bewoners betalen een huurbedrag, afhankelijk van hun inkomen en de gemaakte afspraken. Het gaat hierbij om een landelijk vastgestelde huurprijs (en wanneer mogelijk huurtoeslag), zodat de bewoners zelfstandig kunnen wonen. 

De begeleiding wordt structureel betaald door de gemeente. Waar dat mogelijk is, wordt dit aangevuld met geld uit bestaande zorgregelingen, zoals de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), de Zorgverzekeringswet en de Wet langdurige zorg (Wlz).
Zo wordt de begeleiding van de bewoners duurzaam en passend gefinancierd.

Het college van burgemeester en wethouders heeft Zuiderend gekozen voor de verdere uitwerking van woonplan De Brede Blik.
Omwonenden kunnen meedenken over de inrichting van het terrein en de buitenruimte, de manier waarop het woonplan wordt ingepast in de omgeving en de manier waarop we het contact met de buurt organiseren. Ook horen we graag aandachtspunten voor de directe leefomgeving. Die nemen we mee bij de verdere uitwerking van het woonplan.

U ontvangt updates via:

• Brieven die we bij u thuis bezorgen (voor directe omwonenden)
• Informatie op de website van de gemeente (www.smallingerland.nl/debredeblik)
• Berichtgeving in de lokale krant

• 11 juni 2026: Eerste informatiebijeenkomst voor directe omwonenden
• Eind juni of eind augustus/begin september: Tweede bijeenkomst voor directe omwonenden (datum volgt)
• Na de zomer: Start vergunningstraject 
• Na vergunningstraject: Start van de bouw en inrichting. Bewoners verhuizen naar hun nieuwe woning.

Het woonplan doorloopt een BOPA-procedure (Buitenplanse Omgevingsplanactiviteit). Dit is de wettelijke procedure die de gemeente volgt voor plannen die niet passen binnen het huidige omgevingsplan.
Het college neemt hierover het besluit. De gemeenteraad geeft daarbij een officieel advies dat het college moet volgen.
De onderzoeken die nodig zijn voor deze procedure worden momenteel voorbereid. De verwachting is dat de vergunning in het derde of vierde kwartaal van 2026 wordt ingediend.
Omwonenden worden gedurende het proces geïnformeerd en betrokken op momenten dat deze zijn vastgesteld.
Na het verlenen van de omgevingsvergunning bestaat de mogelijkheid om binnen zes weken bezwaar te maken.

Er worden maatregelen genomen om eventuele overlast te voorkomen. Denk hierbij aan:

• Dag en nacht telefonische bereikbaarheid voor buurtbewoners.
• Er is dagelijks begeleiding aanwezig.
• De plek krijgt goede verlichting.
• Cameratoezicht.

Mocht er sprake zijn van overlast, dan is het fijn als u dit direct kan melden. We zorgen dat er een speciaal meldpunt komt dat 24/7 bereikbaar is, vanaf het moment dat de eerste bewoners hun intrek nemen. De contactgegevens volgen op een later moment.
Bij signalen van overlast wordt direct contact opgenomen met de betreffende bewoner en de begeleiding. Samen wordt gekeken welke maatregelen nodig zijn. Wanneer het gedrag ondanks begeleiding niet verbetert en sprake blijft van structurele overlast, kan uiteindelijk worden besloten dat de bewoner niet langer op deze locatie kan blijven wonen.

Ja, dat kan. Er wordt een vergunningstraject opgestart en via deze route kunnen eventuele zienswijzen of bezwaren worden ingediend. 

De locatie is rustig en ligt op afstand van andere huizen en bedrijven. De plek wordt zo ingericht dat iedereen zich er veilig kan voelen, met goede verlichting, groen en een duidelijke afbakening. De bewoners krijgen begeleiding van Wender. Als het nodig is, wordt er extra toezicht geregeld. Ook houden we samen met de buurt in de gaten of alles goed blijft gaan.

Door een integrale aanpak met een intensieve samenwerking tussen gemeente, Wender, Accolade, omwonenden, politie en handhaving doen we er alles aan om een veilige woonplek voor deze mensen te creëren en te behouden.

Ja, er zijn vergelijkbare woonplannen in Nederland, zoals in Hilversum. Ook hier gaat het om kleinschalige woonvormen voor mensen die nu tussen wal en schip vallen. De ervaringen laten zien dat deze aanpak goed werkt om bewoners rust en stabiliteit te bieden, om de stap van overleven naar leven te maken.  

Het werkt in Hilversum goed omdat het klein is opgezet en de bewoners goede begeleiding krijgen. Er is duidelijk contact met de buurt en er wordt gezorgd voor een rustige en veilige omgeving. Zowel de bewoners als de mensen en bedrijven in de buurt zijn tevreden.

In het begin zijn omwonenden vaak bezorgd over veiligheid en mogelijke overlast. Door zorgvuldige en open communicatie, het betrekken van de buurt en het nemen van duidelijke maatregelen, zoals toezicht en meldpunten, zijn de meeste zorgen weggenomen. Uit evaluaties blijkt dat er weinig tot geen overlast is geweest na de start.

De komende tijd kunt u voor vragen contact opnemen met Klant Contact Centrum (KCC) van gemeente Smallingerland, telefoon 0512-581 234 of gemeente@smallingerland.nl

U kunt de gemeentelijke website bezoeken (www.smallingerland.nl/debredeblik) of contact opnemen met het Klant Contact Centrum (KCC) van gemeente Smallingerland, telefoon 0512-581 234.